hidrosel su fıtığı

Hidrosel nedir?

Halk arasında su fıtığı olarak bilinen Hidrosel (su fıtığı), skrotum içerisindeki testisin etrafında yer alan çift katmanlı zarın arasında sıvı birikmesidir. Hem yetişkinlerde hem de bebeklerde görülebilen bir rahatsızlıktır. Skrotal ultrason su fıtığı tanısında sık kullanılan görüntüleme yöntemidir.

”Bebeklerde hidrosel erkek çocukların birçoğunda görülebilen genellikle çocuk 1 yaşına gelene kadar kendiliğinden kaybolmaktadır. Hastalık olarak çok fazla endişe edilecek bir durum değildir. 1,5-2 yaşına kadar iyileşme görülmeyen su fıtıklarında cerrahi müdahale gerekmektedir.”

Testis, anne karnındaki bebeğin karnında yer alırken gebeliğin ilerleyen aylarında, 7. ay civarında, kanala iner, kanaldan sonra da skrotuma (torbaya) iner. Bu iniş sürecinde karın zarı yani peritona ince bir zar tabaka eşlik eder.

Testis indikten sonra bu ince zar tabaka hem kasıkta hem de torbada kapanır. 9. ayda sağlıklı bir erkek çocuğun her iki testisi de skrotumda yer alır.

Bu açıklamalardan sonra su fıtığı soru cevap şeklinde açıklanmaya devam edilecektir.

Bebeklerde su fıtığı belirtileri nelerdir?

Bebeklerde su fıtığı en sık olarak skrotumda (torbada) gözle fark edilebilecek kadar şişlik meydana gelmesidir. Akut veya kronik hidrosel olarak gözlemlenebilmektedir.

Hidrosel, kasık fıtığı ve kordon kisti arasındaki fark nedir?

Anne karnındaki bebekte testisin inişi süresinde, peritona eşlik eden zar kasıkta kapanır torbada kapanmaz ve içerisine sıvı dolarsa buna hidrosel (su fıtığı),  kasıkta kapanmayıp sert kitle görünümüne dönüşürse buna da kasık fıtığı denilmektedir.

Kasığın üst ve alt tarafında kapanıp, ortada açık kalır ve içerisine sıvı dolarsa buna da kordon kisti denilmektedir. Bu tür problemler erken doğan bebeklerde daha sık görülmektedir.

Su fıtığı, kasık fıtığından farklı olarak fiziki muayenede torbada su hissiyatı verecek bir şişkinliğin olmasıdır. Kasık fıtığında ise daha çok kasıkta ele gelen sert bir kitle şeklindedir. İki yaşına kadar geçmeyen hidroselde cerrahi müdahale yapılır. Cerrahi müdahale gereken hastaların %10’unda beraberinde kasık fıtığı da mevcuttur.

Kordon kistleri genelde kasık bölgesinde baloncuk şeklinde görülür ve kasık fıtıkları ile karıştırılabilir. Kordon kisti olanlara genellikle 1 yaş civarında cerrahi operasyon uygulanır.

Su fıtığı tipleri nelerdir?

Su fıtığı karın boşluğu ve skrotum arasındaki ilişkiye göre tiplendirilir. Bunlar;

  1. Su fıtığı kesesi ile karın boşluğu arasında bir bağlantının olmasıdır. Bu bağlantı nedeniyle karın içerisindeki sıvı testis çevresine, daha sonra testis çevresindeki sıvı karın boşluğuna geçebilmektedir. Bu durumda çocuklarda gün içerisinde farklı zamanlarda skrotumda şişme ve belli bir süre sonra inme söz konusu olmaktadır. Torbanın içindeki ısı genellikle vücut ısısından birkaç derece düşük olur. Zamanla karın içerisinde yer alan sıvı, yumurtanın etrafını sarınca yumurta olması gerekenden fazla ısıya maruz kalır. Bu durumda hidrosel tedavi edilmezse yumurtanın gelişim kalitesine zarar vereceğinden dolayı cerrahi müdahale yapılır.
  2. Karın boşluğu ile skrotal torba arasında bağlantı kapanmış ancak testis çevresindeki zar sıvı ile dolduğunda hidroselin oluştuğu durumdur. Hidroselden kaynaklı testislerde ciddi anlamda bir zarar görme durumu olmaz ancak zaman içerisinde o bölgede kasık fıtığı gelişebileceğini de unutmamak gerekir.
  3. Hem karında hem kasıkta hem de torbada görülen hidroseldir. Bu tipler genellikle 6. aydan sonra operasyon ile düzeltilir.
  4. Skrotum basınçtan dolayı çok fazla gergin ve fazla şiştiği durumlarda da 6. aydan sonra müdahale edilir.

Yetişkinlerde hidrosel daha çok testis travması ya da testis enfeksiyonundan dolayı oluşmaktadır.

Sık Sorulan Sorular

Su fıtığı kısırlığa yol açar mı?

Hidroselden kaynaklı yetişkinlerde üreme problemi ya da cinsel fonksiyon kayıpları meydana gelmez. Hidrosel ameliyatı sonrası cinsel ilişki için skrotumda açılan küçük dikişli kesi iyileşinceye kadar beklemekte fayda vardır.

Hidrosel ameliyatı fiyatı?

Ankara da mevcut sağlık merkezleri arasında farklılık göstermekle beraber ameliyatı yapacak olan cerrahın tecrübesi de oldukça önemlidir.

Skrotal ultrason nedir?

Skrotal Ultrason yeni doğan bebeklik döneminde bebek testisinin ve skrotumun (torba) değerlendirilmesinde kullanılan bir görüntüleme yöntemidir. Yeni doğan bebeklik döneminde bu görüntüleme yönteminin kullanılmasının başlıca 2 temel sebebi vardır;

  • Skrotumun (torbanın) ve testislerin varlığı, yeri ve boyutunun değerlendirilmesinde;

Skrotum içerisinde testis varlığı incelenir. Bir veya iki tarafta da yumurtanın olmaması durumuna inmemiş testis denilmektedir. İnmemiş testis erken doğan bebeklerin yaklaşık %20’sinde görülürken, zamanında doğan erkek bebeklerin %2’sinde görülmektedir.

Skrotal Ultrason incelemesinde yumurtalar torbada yoksa, yumurtaların yeri araştırılıp tespit edilir. Bazen kasıkta bazen de karın bölgesinde yer alabilmektedir. Ek olarak yumurtanın boyutu da incelenir.

  • Skrotumda gözle görülen bir şişlik olması durumunda;

Skrotal ultrason incelemesi sıklıkla su fıtığı tanısı için kullanılmaktadır. Testis etrafındaki zarın sıvı ile dolması sonucu skrotumda şişlik görülür. Bu şişlik görünümü ultrason ile hidrosel tanısı koyulmasını sağlar.

Skrotal ultrason tanı amaçlı görüntüleme yöntemi olarak tercih edilmektedir. Skrotal Ultrason radyasyon içermez, hastaya herhangi bir zararı olmaz, maliyeti düşük ve pratik bir görüntüleme yöntemidir.

Sonuç olarak;

Bebeklerde hidrosel çok fazla endişe edilebilecek bir rahatsızlık degildir. Genellikle bebek bir yaşına gelene kadar koybolur. İki yaşına kadar geçmeyen su fıtığı durumunda cerrahi müdahale yapılabilmektedir.

Skrotal Ultrason ise yeni doğan erkek bebeklerde skrotum patolojilerinin değerlendirilmesinde, inmemiş testis incelemesinde, su fıtığı veya kasık fıtığı gibi rahatsızlıkların tanısını koymada kullanılan bir görüntüleme yöntemidir. Hidrosel hakkında bilinmesi gerekenler bu makale ile detaylı açıklanmaya çalışılmıştır.